Atsotitzak
Gure Artxiboan, herri eta tradizioko jakinduriaren espresioa diren testigantza bilduma konplexua epigrafe honetan sartuko dugu. Talde guzti hau "paremia"izendatzen da eta horrela defini daiteke: mezu argi irakasgarri askotan moral edo ironiazkoa modu labur eta zehatzez bidaltzen duen esaldi edo proposizioa. Julia Sevillaren ustez honako ezaugarriak ditu:laburtasuna, sententzioso karakterra, antzinatea, unitate itxia eta xartaketa. Modu berez diskurtsuko sei kategoria hauek hartzen ditu:
- Paremiak zehazki esanak: adagio, apotegma, dialogismo, frase proverbial, máxima, principio, proverbio, refrán, sentencia eta wellerismo.
- Paremia zientifikoak: aforismo eta axioma.
- Erabiltzen ez diren paremiak, arkaiko eta dialektalak eta erabilpen oso murriztuak: anaxir, borcárdico,conseja, derecho, exiemplo,escomma, escriptura,espunte,evangelio, fabla, fazaña, jeroglífica, palabra, parlilla, patraña, proloquio, retraher, sentenzuela,símbolo, texto, verbo, verso eta vulgar.
- Sasi-paremiak: aerolito, agudeza, aleluya, artículo de fe, concepto, dictado tópico, dístico, divisa, emblema, empresa, eslogan, fórmula, gnómica, nómica, greguería, lema, maza, maza de Fraga, mazada, moraleja, moralidad, mote, pareado,pensamiento, precepto, regla eta remoquete.
- Zenbait ezaugarri paremiologiko duten unitate linguistikoak: apodo, burla, caida, colmo, copla, cuchufleta, chanza, chirigota, chiste, decir, dicharacha, dicharacho, donaire, epifonema, golpe, lugar común, ocurrencia, patochada, picardía, proposición,salida eta tópico.
- Hainbat unitate, unibertso paremiologikotik kanpo, baina batzutan zenbait ezaugarri paremiologiko izanik: expresión, frase, frase hecha, locución, locución adjetiva, modismo, modo adverbial,modo conjuntivo y voz de mando.
Erakutsi motako artxibuak
| Mota |
Titulua |
Berriemailea |
Sailkapena |
Herria |